Á síðustu 10 árum hefur bændum á Íslandi fækkað um 26%. Kúabændum hefur fækkað um 37% og sauðfjárbændum um 22%. Þetta kom fram í svari Jóns Bjarnasonar sjávarútvegs- og landbúnaðarráðherra á Alþingi við fyrirspurn frá Sigmundi Erni Rúnarssyni alþingismanni. Ráðherra sagði í svari sínu að á þessu tímabili hefði kúabændum á Austurlandi fækkað um 43% og um 45% á Vestfjörðum. Sauðfjárbúum hefði fækkað mest á Reykjanesi og Vesturlandi. Jafnframt kom fram að loðdýrabúum hefði á tímabilinu fækkað um yfir 60% og svínabændum hefði fækkað um 51%.

Mars-uppgjör skýrsluhalds nautgriparæktarinnar hefur verið birt á vef Bændasamtakanna. Afurðir eftir árskú s.l. 12 mánuði hafa heldur minnkað hér á Suðurlandi samanborið við almanaksárið 2010. Þær standa nú í 5.400 kg en voru 5.424 kg á árinu 2010. Hafa verður í huga að ávallt verður nokkur sveifla milli mánaða þannig að ekki er um verulegan mun að ræða.
Afurðir eru nú mestar Rangárvallsýslu eða 5.470 kg/árskú og næstmestar í Árnessýslu 4.465 kg/árskú eða nánast þær sömu.
Afurðahæsta búið á Suðurlandi nú er hjá Arnari Bjarna og Berglindi í Gunnbjarnarholti með 7.712 kg/árskú og síðan kemur Kirkjulækur í Fljótshlíð með 7.708 kg/árskú. Rétt er að taka fram að efnainnihald er hærra á Kirkjulæk þannig að ef afurðir væru reiknaðar í verðefnum væri Kirkjulækur efst.

Þeir sem tóku þátt í sauðfjársæðingum í desember s.l. en eiga eftir að skrá upplýsingar um sæddar ær þurfa að gera það sem fyrst. Allar sæðingar skulu skráðar inn á fjarvis.is. Þeir sem eru með aðgang að fjarvis.is geta skráð sæðingarnar sjálfir en aðrir geta komið sæðingablöðunum á skrifstofu Búnaðarsambands Suðurlands á Selfossi til skráningar. Upplýsingar um árangur sæðinga gefa mikilvægar upplýsingar um t.d. frjósemi, sæðisgæði, árangur eftir sæðingamönnum og sæðingastöðvum.

Bændatorg, upplýsingagátt fyrir bændur og ráðunauta, er ný vefþjónusta frá BÍ sem er komin í notkun. Í hægra horninu uppi á bondi.is er hnappur sem heitir „Bændatorg“. Þegar smellt er á hann birtist innskráningargluggi inn á Bændatorgið þar sem notendur geta náð í margvíslegar upplýsingar úr sínum búrekstri.

Aðalfundur Landssamtaka sauðfjárbænda stendur nú yfir en hann hófst í Bændahöllinni eftir hádegi nú í dag og setti Sigurgeir Sindri Sigurgeirsson formaður fundinn með ávarpi. Í ávarpi Sindra kom fram að ársins 2010 myndi verða minnst sem árs náttúruhamfara, ekki eingöngu hér innanlands heldur um heim allan. Hins vegar væri nöturlegt að hugsa til þess þeir umhverfisþættir sem þó væri í mannana valdi að hafa stjórn á skyldu nú valda innlendri matvælaframleiðslu skaða. Vísaði hann þar til díoxínmálsins svokallaða í Skutulsfirði.

Fóðurblandan hefur birt verð á sáðvöru fyrir vorið 2011. Verðbreytingar eru mismiklar eftir tegundum og í reynd má segja að verð á grasfræi sé hið sama og í fyrra hjá Fóðurblöndunni. Þannig hækka tvö yrki vallarfoxgrass um 6% meðan að önnur lækka um 1%. Grasfræblöndur lækka um 1% milli ára. Þetta þýðir að Fóðurblandan býður bestu verðin á ár hvað grasfræ snertir.
Ef ltið er á korn til þroska þá hækkar það um 10-31% hjá Fóðurblöndunni. Mest er hækkunin á höfrum en minnst á 6 raða byggi (Olsok og Ven). Bygg til þroska kostar frá 143 kr/kg upp í 155 kr(kg hjá Fóðurblöndunni sem er álíka og hjá Lnadstólpa og Líflandi.

Landstólpi hefur birt sáðvöruverðskrá sína fyrir vorið 2011. Fyrirtækið hækkar flestar tegundir allverulega og t.d. hækkar vallarfoxgras um 5-28%, grasfræblöndur um 15,5%-18% og vallarrýgresi um 28%. Grænfóðurfræ eins og rýgresi hækkar um 40% en sumarrepja lækkar í verði um 24%. Bygg til þroska hækkar um 21-25% milli ára hjá Landstólpa og er verðið á bilinu 140-149 kr/kg.
Lífland birti sitt sáðvöruverð fyrir um hálfum mánuði og þar voru hækkanir öllu minni eða 6-11% á vallarfoxgrasi, 7-9% á grasfræblöndum og 8% á vallarrýgresi svo dæmi séu tekin.

Í Bændablaðinu í dag kemur fram að afdráttarlaust hafi komið í ljós á rýnifundum í Brussel að undanförnu að ekki sé í boði að Ísland fái varanlega heimild til að banna innflutning á lifandi búfé og plöntum frá öðrum löndum ESB. Þetta hafi meðal annars komið skýrt í ljós á tvíhliðafundi um dýra- og plöntuheilbrigði 28.-31. mars sl. þar sem fulltrúar ESB lýstu því yfir án nokkurra tvímæla að Ísland gæti ekki fengið slíkar undanþágur frá innflutningi plantna og dýra til landsins.
Erna Bjarnadóttir og fleiri starfsmenn BÍ sátu þennan fund sem áheyrnarfulltrúar og fylgdust með honum í beinni útsendingu í utanríkisráðuneytinu. Að sögn Ernu tók Wolf Meyer yfirmaður hjá framkvæmdastjórn ESB á sviði heilbrigðismála (SANCO), til máls á fundinum og sagði afdráttarlaust að ekki yrði um neinar slíkar undanþágur að ræða . „Þið þurfið að svara hvort þið getið tekið upp okkar reglur, ef ekki, þá getum við hætt þessu, þið getið ekki unnið eftir ykkar reglum, þið verðið að fara eftir okkar.“ Fulltrúar ESB á fundinum lögðu áherslu á að viðskipti Íslands við önnur lönd innan sambandsins teldust ekki innflutningur. Innflutningur ætti við um viðskipti við þriðju ríki.

Samkvæmt drögum að frumvarpi til nýrra jarða- og ábúðarlaga sem Jón Bjarnason sjávarútvegs- og landbúnaðarráðherra hefur lagt fram til kynningar verður eigendum lögbýla skylt að byggja þau sjálfir eða að leigja þau hæfum umsækjanda að mati sveitarstjórna. Því verður ábúðarskylda lögbýla innleidd að nýju. Þá munu einstaklingar eða lögaðilar ekki mega vera eigendur að fleiri lögbýlum en þremur, hvorki að öllu leyti né að hluta. Gildir það einnig um eignarhluti í félögum. Þá er tiltekið að eignist einstaklingar eða lögaðilar fleiri en eitt lögbýli skuli þau liggja í ákveðinni fjarlægð í loftlínu frá íbúðarhúsnæði á því lögbýli sem viðkomandi eignast fyrst. Sú fjarlægð hefur enn ekki verið ákveðin.

Ársfundur Fagráðs í nautgriparækt verður haldinn miðvikudaginn 6. apríl 2011 að Heimalandi undir Eyjafjöllum og hefst kl. 13:00. Við hvetjum kúabændur til þess að mæta á fundinn.

Við opnun tilboða um kaup og sölu á greiðslumarki mjólkur þann 1. apríl 2011 hefur komið fram jafnvægisverð á markaði 285 kr. fyrir hvern lítra mjólkur. Alls bárust Matvælastofnun 72 tilboð um kaup eða sölu á greiðslumarki og var fjöldi gildra tilboða um sölu 10 talsins og fjöldi gildra tilboða um kaup 62 talsins. Alls voru boðnir 408.060 lítrar til sölu en kauptilboð bárust í 1.601.620 lítra. Hins vegar munu ekki nema 229.072 lítrar skipta um hendur eða 56% af því greiðslumarki sem boðið var til sölu.

Sláturfélag Suðurlands hefur ákveðið að greiða uppbót, 9 kr/kg, á dilka sem lagðir voru inn til SS síðasta haust. Greitt verður inn á bankareikninga bænda 18. apríl næstkomandi. Í tilkynningu frá SS segir að verðskrá fyrir innlagt dilkakjöt hafi verið ákveðin í júlí s.l. og síðan hafi verðþróun erlendis verið til hækkunar og gengi íslensku krónunnar verið útflutningi hagstætt.

Tjón vegna hóstapestar í hrossum sem upp kom í fyrra gæti numið um miljjarði króna. Samdráttur í útflutningi einn og sér olli tapi upp á 260 milljónir ef horft er til meðalverðs og útflutnings árið 2009. Tap vegna samdráttar í ferðaþjónustu var einnig gífurlegt þó ekki sé hægt að ná utan um umfang þess en Samtök ferðaþjónustunnar hafa giskað á að tap ferðaþjónustunnar hafi getað numið allt að 800 millj. kr. Þetta kom fram í svari Jóns Bjarnasonar sjávarútvegs- og landbúnaðarráðherra við fyrirspurn Sigurðar Inga Jóhannessonar þingmanns Framsóknarflokksins á Alþingi í vikunni.

Sjávarútvegs- og landbúnaðarráðuneytið hefur sent frá sér athugasemd vegna nýútkominnar skýrslu Ríkisendurskoðunar um útvistun opinberra verkefna til Bændasamtaka Íslands þar sem segir að rangt sé farið með að samtökin hafi hafnað beiðni ráðuneytisins um að starfsmenn samtakanna veittu sérfræðiaðstoð um landbúnaðarmál vegna aðildarumsóknar Íslands að ESB.
„Vegna umræðu um nýbirta skýrslu Ríkisendurskoðunar um útvistun opinberra verkefna til Bændasamtaka íslands vill sjávarútvegs- og landbúnaðarráðuneytið koma eftirfarandi leiðréttingu á framfæri.

Aðalfundur Landssambands kúabænda samþykkti meðal annars áskorun á sjávarútvegs- og landbúnaðarráðherra þess efnis að beita sér af festu og einurð fyrir því að mögulegt verði að flytja inn holdanautasæði frá viðurkenndum einangrunarstöðum í þeim nágrannalöndum okkar, þar sem heilbrigðisástand nautgripa er hvað best.
Ástæðan fyrir þessari ósk er sú að mikil skyldleikarækt er í greininni í dag þar sem stofninn er lítill. Bændur telja að þetta torveldi orðið framförum í nautakjötsframleiðslu. „Það er því orðið brýnna en nokkru sinni fyrr að erfðaefni hérlendra holdanautakynja, sérstaklega skoska kynsins Aberdeen Angus, verði endurnýjað svo fljótt sem verða má.“

Aðalfundi Landssambands kúabænda lauk á laugardaginn. Á fundinum var meðal annars samþykkt ályktun þar sem Jón Bjarnason, sjávarútvegs- og landbúnaðarráðherra, er gagnrýndur harðlega fyrir að hafa ekki samráð við setningu reglugerðar um tilboðsmarkað með greiðslumark.

Ríkisendurskoðun telur að stjórnvöld hafi falið Bændasamtökum Íslands of víðtækt hlutverk við stjórnsýslu landbúnaðarmála og að endurskoða þurfi fyrirkomulagið. Þá verði stjórnvöld að efla eftirlit sitt með framlögum til landbúnaðar.
Alþingi og stjórnvöld hafa falið Bændasamtökum Íslands framkvæmd margvíslegra stjórnsýsluverkefna á sviði landbúnaðarmála og eftirlit með þeim. Meðal annars taka samtökin ákvarðanir um opinberar greiðslur til bænda, annast útreikning þeirra og afgreiðslu. Einnig sinna samtökin ráðgjöf við stjórnvöld og fulltrúar þeirra sitja í nefndum sem taka ákvarðanir um landbúnaðarmál. Þá annast samtökin áætlana- og hagskýrslugerð um landbúnað.

Kosið var að nýju í nefndir Alþingis á þingfundi í síðustu viku í kjölfar þess að Atli Gíslason og Lilja Mósesdóttir sögðu sig úr þingflokki Vinstri grænna (Vg). Sú breyting varð á skipan í sjávarútvegs- og landbúnaðarnefndar að Ásmundur Einar Daðason þingmaður (Vg) fór út úr nefndinni og í hans stað kom Lilja Rafney Magnúsdóttir inn. Hún er jafnframt formaður nefndarinnar.

Sigurður Loftsson, formaður LK, gagnrýni stjórnvöld harðlega í setningarræðu sinni á aðalfundi Landssambands kúabænda. Sigurður ræddi um í ræðu sinni nýgerðar breytingar á lögum um tekjuskatt þegar felld var niður heimild til afskrifta á greiðslumarki í mjólk. Helstu rök sjávarútvegs- og landbúnaðarráðuneytisins fyrir breytingunni voru að að ekki væru talin þörf á jafn örum skipulagsbreytingum í landbúnaði og álitið var á sínum tíma. „Landssambandi kúabænda er ekki kunnugt um að nokkur tilraun hafi verið gerð til að meta áhrif þessara breytinga á rekstur og efnahag kúabænda, nýliðun, eða hvað þá verðþróun í viðskiptum með greiðslumark. Ekkert samráð var heldur haft við hagsmunaaðila vegna málsins og engin umræða hefur farið fram um það innan greinarinnar“, sagði Sigurður í ræðu sinni. Þá bætti Sigurður við: „Tæplega er von að kúabændur átti sig á því til hvers er ætlast af þeim frá stjórnvöldum þessa lands. Engu er líkara en innan stjórnvalda séu tvennskonar öfl að verki sem togi greinina til sitt hvorrar áttar. Annars vegar eru þeir sem telja eðlilegt að losa allar hömlur og setja greinina í óhefta samkeppni með inngöngu í Evrópusambandið. Hins vegar eru það hinir sem telja minni þörf á skipulagsbreytingum en verið hefur. Það er óneitanlega sérstök staða“.

Aðalfundur Landssambands kúabænda verður haldinn dagana 25. og 26. mars nk. á hótel KEA á Akureyri. Föstudaginn 25. mars hefst fundurinn kl. 10 með hefðbundinni dagskrá s.s. skýrslu stjórnar og ávörpum gesta. Eftir hádegi verða flutt tvö erindi. Annars vegar flytur Daði Már Kristófersson, hagfræðingur, erindi um áhrif kynbóta á framleiðni íslenskra kúabúa og hins vegar flytur Baldur Helgi Benjamínsson, framkvæmdastjóri LK, erindi um stefnumörkun nautgriparæktarinnar 2021.
Fundurinn er opinn öllum og við hvetjum alla sem hafa tök á að fylgjast með störfum fundarins að gera það, annað hvort á staðnum eða hér á vefnum en sýnt verður beint frá fundinum á www.naut.is.